Truyện thơ Bini - Chăm

Bini – Chăm là lời tâm sự đau buồn của một hoàng thân Chăm khi kể về mối tình của chàng với nàng công chúa người truyền đạo Islam từ đất thánh La Mecque đến. Qua các địa danh và sự kiện lịch sử được ghi trong tác phẩm, có thể đoán là truyện thơ được ra đời từ đầu thế kỷ 18.

 
 
 
Mini – Chăm không theo khuôn mẫu thông thường của các chuyện thơ các dân tộc khác. Các nhân vật không được giới thiệu tên tuổi, quê quán. Câu chuyện không theo trình tự thời gian chặt chẽ.
Mở đầu là cô gái bỏ đất Chăm đi về quê cũ bỏ lại chàng hoàng thân Chăm ngồi một mình bên bãi cát bờ biển Mã Lâm. Chàng trai ôm mặt khóc đau đớn tuyệt vọng trong một sự im lặng tuyệt đối, cô đơn tuyệt đối.

                         Ta ngồi đó một mình trên bãi cát
                         Biển mênh mông, sóng nước bao la
                         Buồn em đi khói phủ nhạt mờ
                         Và ta khóc hai bàn tay đẫm lệ
                         Nắng chiều êm sau rừng xuống nhẹ
                         Soi bóng ta khô héo, rạc gầy
                         Chim rừng kêu thảm thiết đâu đây
                         Rồi bay hết, cả đất trời im ắng !

Chàng quay ngựa trở về. Và trên đường về chàng vừa bày tỏ tình cảm, vừa ôn lại kỷ niệm xưa với công chúa Islam. Thời gian ở đây lẫn lộn hiện tại và quá khứ, cảm nghĩ và hồi tưởng.
 
Một mình một ngựa, suy tưởng nhớ thương lan toả theo bước đi của chàng từ bờ biển Mã Lâm đến tháp PiDam, Thanh Khiết, Lâm Giang…mỗi nơi chàng đi qua là một nguồn cơn khơi dậy tình cảm yêu thương cô gái Islam.
 
                                                Đây vùng đất – nơi tận cùng xứ sở
                                                Gốc vỡ tan, rừng núi héo khô
                                                Chim ơi có thấy em ta
                                                Bước em ta, dáng đi  yểu điệu
                                                Mây ơi có thấy em ta?
                                                Hương tóc em thơm bay khắp nẻo.
 
Đồng thời những mảnh đất mà chàng đi qua cùng với cây cỏ, đền tháp, lâu đài cũng là nguồn cơn gợi cảm yêu thương tha thiết của chàng, với những hình ảnh thân thương:
 
                                    Con mương khô bạn bên đàng
                                    Cho nai đi lạc giữa vàng lá khô
                                    Bóng ai đôi nước đường xa
                                    Dáng đi kiều diễm như là dáng xưa.
 
Và hình ảnh thân thương của đất nước Chăm (những cô gái đội nước) lại bị nhoà lẫn vào dáng kiều diễm của người yêu thuộc xứ sở La Mecque.
 
Trong tình cảm chàng trai, co gái Islam và đất nước Chăm hoà làm một, nhưng trong thực tế, cay đắng thay đó là hai lực lượng đối lập, thù địch. Công chúa Islam đã đem đạo Islam đến đó sinh ra chiến tranh làm cho quê hương Chăm tan hoang.
 
Chàng đã đem hết sức để điều hoà hai lực lượng đó, đã van lơn, cầu khẩn mà hoàn toàn thất bại:

 
                                    Ta ôm trầm lấy em trong vòng tay khẩn khoản
                                    Ta hỏi em và ta hứa với em
                                    Ta xin em và ta van lơn em
                                    Giọng tha thiết như là tiếng cuốc
                                    Nàng lắc đầu dỗi hờn một mực
                                    Không nói năng và chẳng ngước nhìn
                                    Rồi quành voi thẳng bước đi lên        
                                    Sức voi lớn, voi đi như gió
                                    Ta nhìn theo
                                    Ngựa ta vào Tuấn Tú
                                    Bài ca vang, gió vùi dấu chân thơm

Nàng từ chối sự van xin của hoàng thân Chăm, quyết làm theo điều nàng đã định. Kết quả là :
 
                                    Xứ Debare loạn lạc lan tràn...
                                    Đời ta sầu muộn quê hương tan tành...
                                    Đất nước ngập chìm trong tối tăm...

Sưu tầm

Viết bình luận lên Facebook:

Các tin khác
 
Tags: game hay nhất tại VQG,  W88 http://w88no.com/ đại lý ủy quyền bán may inmay in epson188BET cacuoc-online.com,  du hoc nhat banphim hotgiá vànglinh kiện máy tính bảngsửa chữa máy tính bảngmáy tính bảng giá rẻlinh kiện máy tính bảng,  mua sim so dep 10 so,  phan phoi sim viettel so dep toàn quốc,  công cụ xem phong thuy sim chuẩn xác,  mua ban sim so dep,  chọn sim phong thuy hop tuoi