Gánh chữ lên Mù Sang

Các em lớp mầm non của cô giáo Vũ Thị Én.

Hơn 6 giờ sáng, hồi trống vào học đã vang lên khá lâu mà sân Trường Tiểu học Mù Sang chỉ lác đác vài học sinh. Thầy Phi lật đật phóng chiếc xe "en dồ" lao nhanh xuống phía mấy nóc nhà dưới bản.



Ngót 7 năm ròng, sáng nào, thầy giáo trẻ Nguyễn Minh Phi (Trường Tiểu học Mù Sang, xã Mù Sang, huyện Phong Thổ, tỉnh Lai Châu) cũng phải lội bộ đến từng nhà trong bản để "thúc" học trò tới lớp. Bởi ở nơi đây một năm mất mấy tháng đói nên chuyện đi học không quan trọng bằng việc kiếm cái ăn! Vì thế, thầy Phi hiện chỉ dám mơ tới điều nhỏ nhoi, làm sao cho học sinh tới lớp đều đặn…


Lặn lội tìm trò đi học


Hơn 6 giờ sáng, hồi trống vào học đã vang lên khá lâu mà sân Trường Tiểu học Mù Sang chỉ lác đác vài học sinh. Thầy Phi lật đật phóng chiếc xe "en dồ" lao nhanh xuống phía mấy nóc nhà dưới bản. Đoạn lại thấy thầy quay lên thở hổn hển lắc đầu thất vọng: "Bọn học trò lại mò ra mỏ nước lấy nước hết cả rồi. Mùa hạn này muốn tìm được chúng về lớp thì chỉ xuống mỏ nước". Dứt lời, thầy giáo trẻ đã lại tất tả đi về hướng mỏ nước.


Từ tháng 10, Mù Sang bắt đầu vào mùa hạn, gay gắt nhất là dịp Tết ra. Xã có 10 bản thì 9 bản phải đi gánh nước ở mỏ nước (nước mạch) về dùng. Hai bản Sín Chải và Mù Sang Cao thuộc diện vừa đói cơm vừa "đói nước" nhất xã. "Khát nước thì đi với nghèo. Học sinh nào không đi lấy nước thì cũng phải theo bố mẹ vào rừng đào củ mài, đọt măng để có cái ăn cho no bụng. Vận động các em đi học khó lắm!" - thầy Phi tâm sự.


Theo chân thầy Phi xuống mỏ nước, mới sáng sớm mà đã có gần chục cái đầu lố nhố, đứng phục sẵn với đống chai lọ trong tay. Nghe thầy Phi "lệnh" phải đưa các bạn về lớp đi học, Sùng A Chao-đứa lớn nhất trong nhóm cứ dùng dằng không chịu tuân lệnh vì sợ bố mẹ mắng. Phải dỗ mãi, Chao mới chịu bỏ đống chai lọ lẽo đẽo theo thầy Phi về trường. Thầy trò vừa qua khỏi con dốc thì gặp thầy Phó Hiệu trưởng Nguyễn Xuân Lượng cũng đang trên đường tới 5 điểm trường ở trung tâm xã. Nhìn tít tắp trên mấy ngọn đồi mới thấy thấp thoáng một hai nóc nhà.


Thầy Lượng dẫn tôi leo lên điểm trường bản gần nhất của Mù Sang là Mù Sang Cao. Nói là gần, nhưng cũng tới 3km đường núi đá gập ghềnh. Trường có 5 giáo viên với 5 lớp học, mỗi lớp lèo tèo chưa đến chục học sinh. Tưởng lớp có ít học trò, thế thì khỏe. Ai ngờ, cô giáo Hồ Thị Thanh bảo: "Có chục học sinh thế thôi, nhưng giáo viên ngày nào cũng phải lội tới, lội lui khắp bản, tới tận nhà từng học sinh để... "dỗ" thì chúng mới chịu tới lớp đấy! Nhiều khi, mệt bở hơi tai vượt dốc núi mà không tìm được học sinh nào. Tủi thân quá, nhiều cô ngồi đã khóc như chính mình mắc tội"…


Bao giờ xứ "Mù" mới "Sang"


Tìm được trò đến lớp đã khó, thầy Lượng chuyển tiếp sang một câu chuyện khác nói về sự xuống cấp của trường, lớp. Đặc biệt là nhà công vụ cho giáo viên, vì quỹ đất của trường có hạn nên các thầy, cô giáo đành ở trong các căn nhà tạm, mùa mưa dột nát, mùa đông gió lùa.


Đến điểm trường Tung Trung Vang, nhìn quanh chỉ thấy trường lớp xập xệ. Trường chỉ vẻn vẹn có 3 phòng học dành cho cả mầm non và tiểu học nằm lọt thỏm giữa đồi. Tiếng ê a đọc bài đang vang lên từ phía lớp 1 do cô Lò Thị Dương phụ trách. Thiếu phòng học nên cô, trò đang phải học tạm trong căn phòng tập thể của các cô giáo. Chiếc bàn to đã chiếm 2/3 căn phòng, 1/3 còn lại chỉ vừa đủ kê một chiếc giường đơn và một góc con để dành nấu ăn. Em Thào A Dến vừa nửa đứng, nửa ngồi viết bài vì bàn cao quá.


Cô Phạm Thị Loan dạy lớp 5 vẫn chưa hết hoảng sợ vì tuần trước cô trò đang học thì chiếc xà của phòng học gãy ụp xuống. Một mảng ngói to tướng rơi xuống, rất may chưa trúng ai. Cô Thanh thất thần: "Bây giờ ngồi học mà cứ lo nơm nớp, thỉnh thoảng phải cho học sinh ra ngoài và lúc nào bất đắc dĩ lắm mới đứng trên bục giảng".


Bên cạnh khu nhà xây đã cũ nát của trường tiểu học, lớp mầm non của cô Vũ Thị Én chỉ vẻn vẹn có 5m2, mái lợp bằng gianh, xung quanh vách quây bằng các tấm phên tre, không có cửa sổ nên vào trong lớp tối om om. Cứ 15 phút, cô trò lại ra ngoài sân sưởi nắng.


Nhìn trường lớp mà cám cảnh, thầy Nguyễn Xuân Lượng cười buồn bảo: "Trường lớp xây dựng lâu rồi nên hư hỏng là phải. Chúng tôi cũng đã báo cáo về huyện, nhưng vẫn chưa thấy có thay đổi gì vì không có kinh phí. Cơ sở vật chất như thế này khó mà đẩy chất lượng dạy và học khá lên được".


Theo chân cô giáo Thanh đi gọi học sinh về lớp, gặp Thào Thị Mẩy được bố mẹ giao cho nhiệm vụ ở nhà trông em để cả nhà lên nương. Cô Thanh "tóm" được Mẩy khi chuẩn bị ra đầu bản chơi. Cô đưa cả chị em Mẩy tới lớp. Vừa dạy, cô vừa kiêm luôn nhiệm vụ dỗ trẻ vì nếu em của Mẩy mà khóc ré lên thì cả lớp không tập trung được.


Rời Mù Sang, thầy Lượng bùi ngùi day dứt bảo tôi: "Gần chục năm nay, thầy cô phải đón trò, dỗ trò đến lớp như thế. Anh chị em chấp nhận lên đây là không ngại hi sinh, lăn lộn để mang cái chữ cho học trò. Nhưng trường lớp như vậy, đời sống bà con còn nghèo. Cái ăn, cái mặc vẫn là gánh nặng đè lên vai họ từng ngày. Biết bao giờ cho xứ "Mù" mới "Sang" được"?

Báo Dân tộc & Phát triển - Số 5/2010

Viết bình luận lên Facebook:

Các tin khác
 
Tags: game hay nhất tại VQG,  W88 http://w88no.com/ đại lý ủy quyền bán may inmay in epson188BET cacuoc-online.com,  du hoc nhat banphim hotgiá vànglinh kiện máy tính bảngsửa chữa máy tính bảngmáy tính bảng giá rẻlinh kiện máy tính bảng,  mua sim so dep 10 so,  phan phoi sim viettel so dep toàn quốc,  công cụ xem phong thuy sim chuẩn xác,  mua ban sim so dep,  chọn sim phong thuy hop tuoi